Answers On/OffJS required
Group A
- Q.१. नेपालको गौरव बढाउने दुईओटा पक्ष उल्लेख गर्नुहोस् ।A.नेपालको सांस्कृतिक विविधता र प्राकृतिक सौन्दर्यले राष्ट्रिय गौरव बढाउँछ।
- Q.२. देश विकासका लागि राष्ट्रिय गौरवका आयोजना आवश्यक छ, किन ? एक बुँदामा उल्लेख गर्नुहोस् ।A.राष्ट्रिय गौरवका आयोजनाले आर्थिक विकास र रोजगारी सिर्जना गर्छ।
- Q.३. घरेलु हिंसाका कुनै दुईओटा उदाहरणहरु प्रस्तुत गर्नुहोस् ।A.शारीरिक आक्रमण र मानसिक यातना घरेलु हिंसाका उदाहरण हुन्।
- Q.४. मानव बेचबिखन न्यूनीकरण गर्नका लागि जनचेतना फैलाउन एउटा प्रभावकारी नारासहितको प्लेकार्ड तयार पार्नुहोस् ।A."मानव बेचबिखन बन्द गरौँ, मानवताको सम्मान गरौँ।"
- Q.५. वि.सं. २००७ सालको दिल्ली सम्झौतामा उल्लेख भएको एक प्रावधान 'संविधान सभा (विधान सभा)' को निर्वाचन तोकिएको समयवधि भएन, किन होला ? आफ्नो तर्क वाक्यमा लेख्नुहोस् ।A.दिल्ली सम्झौतामा उल्लेखित संविधानसभा निर्वाचन समयमा भएन किनभने राणा शासन र राजनीतिक अस्थिरताले प्रक्रिया अवरुद्ध भयो।
- Q.६. दोस्रो विश्वयुद्धको तत्कालीन कारण के थियो ?A.दोस्रो विश्वयुद्धको तत्कालीन कारण जर्मनीको पोल्याण्ड आक्रमण थियो।
- Q.७. प्रत्यक्ष करका कुनै दुई विशेषता उल्लेख गर्नुहोस् ।A.प्रत्यक्ष कर व्यक्तिगत आयमा लाग्ने र सरकारले सिधै सङ्कलन गर्ने हुन्छ।
- Q.८. तपाइँका आफन्तले वैदेशिक रोजगारबाट पठाएको विप्रेषण रकमलाई उत्पादनमूलक कार्यमा लगानी गर्न कुनै एक सुझाव दिनुहोस् ।A.विप्रेषणलाई साना व्यवसाय वा कृषिमा लगानी गर्न सुझाव दिन्छु।
- Q.९. महासभालाई 'संयुक्त राष्ट्रसङ्घको व्यवस्थापिका' का रूपमा लिइन्छ, किन ? एक बुँदामा लेख्नुहोस् ।A.महासभालाई संयुक्त राष्ट्रसङ्घको व्यवस्थापिका मानिन्छ किनभने यसले विश्व शान्ति र नीति निर्माणमा निर्णय लिन्छ।
- Q.१०. स्थानियकरणले स्थानीय संस्कृति तथा रीतिरिवाज प्रवर्धनमा मदत पुऱ्याउँछ, कसरी ? तर्क प्रस्तुत गर्नुहोस् ।A.स्थानियकरणले स्थानीय संस्कृति र रीतिरिवाजलाई पर्यटन र शिक्षामार्फत प्रचार गरेर प्रवर्धन गर्छ।
- Q.११. स्वास्थ्य जीवनशैलीका लागि तपाइँका परिवारले अपनाउँदै आएको कुनै एक उपाय लेख्नुहोस् ।A.मेरो परिवारले स्वास्थ्य जीवनशैलीका लागि नियमित योग अभ्यास गर्छ।
Group B
- Q.१२. हाम्रो राष्ट्रिय झण्डाले राष्ट्रिय पहिचान बढाएको छ, कसरी ? आफ्नो तर्क चार बुँदामा लेख्नुहोस्।A.राष्ट्रिय झण्डाले नेपालको पहिचानलाई निम्न तरिकाले बढाएको छ:
- सांस्कृतिक प्रतीक: झण्डाको चन्द्र-सूर्य र त्रिकोणात्मक आकारले नेपालको सांस्कृतिक र ऐतिहासिक गौरव झल्काउँछ।
- राष्ट्रिय एकता: यो सबै नेपालीलाई एकताबद्ध गर्ने प्रतीकको रूपमा मानिन्छ।
- अन्तर्राष्ट्रिय पहिचान: ओलम्पिक र संयुक्त राष्ट्रसङ्घजस्ता मञ्चमा झण्डाले नेपालको उपस्थिति देखाउँछ।
- राष्ट्रप्रेमको भावना: झण्डाले नागरिकमा देशभक्ति र गर्वको भावना जागृत गर्छ।
- Q.१३. नेपालको सङ्घीय शासन प्रणालीका कुनै चार चुनौतीहरू उल्लेख गर्नुहोस्।A.राजनीतिक अस्थिरता: केन्द्र र प्रान्तबीच समन्वयको अभाव।
- Q.१४. विश्वबन्धुत्व र मानवताबीचको अन्तरसम्बन्ध स्पष्ट पार्दै विदेशमा रहेको साथीलाई पठाउने इमेल (E-mail) को नमूना तयार पार्नुहोस्।A.Subject: विश्वबन्धुत्व र मानवताको महत्त्वप्रिय [साथीको नाम],नमस्ते! आशा छ, तिमी सञ्चै छौ। आज म तिमीलाई विश्वबन्धुत्व र मानवताबीचको सम्बन्धबारे लेख्दैछु। विश्वबन्धुत्वले विभिन्न संस्कृति र समुदायबीच सहिष्णुता र सहकार्यलाई प्रोत्साहन गर्छ, जसले मानवताको भावनालाई बलियो बनाउँछ। यो अन्तरसम्बन्धले शान्ति, समानता, र एकताको आधार सिर्जना गर्छ। उदाहरणका लागि, नेपालको सांस्कृतिक विविधताले विश्वबन्धुत्वलाई प्रवर्धन गर्छ, जसले मानवीय मूल्यलाई उजागर गर्छ। हामीले यस्ता मूल्यलाई विश्वव्यापी मञ्चमा फैलाउनुपर्छ। तिम्रो विचार के छ?शुभकामना,[तपाईंको नाम][सम्पर्क विवरण]
- Q.१५. बालदिवसलाई समय सान्दर्भिक र अर्थपूर्ण बनाउन कुन कुन कुरामा ध्यान दिनुपर्ला ? तपाईंको विचार चार बुँदामा लेख्नुहोस्।A.बालदिवसलाई समय सान्दर्भिक र अर्थपूर्ण बनाउन निम्न कुरामा ध्यान दिनुपर्छ:
- शिक्षामूलक कार्यक्रम: बालअधिकार र शिक्षाको महत्त्वबारे अन्तरक्रियात्मक सत्र सञ्चालन गर्नु।
- बाल सहभागिता: बालबालिकालाई नृत्य, कविता, र चित्रकला जस्ता रचनात्मक गतिविधिमा सहभागी गराउनु।
- सामाजिक समस्यामा फोकस: बालश्रम र हिंसाविरुद्ध जागरूकता फैलाउने कार्यक्रम राख्नु।
- स्थानीय सन्दर्भ: स्थानीय संस्कृति र समुदायलाई समेटेर कार्यक्रमलाई रमाइलो बनाउनु।
- Q.१६. भ्रष्टाचारलाई सामाजिक, राजनीतिक अपराधमा रूपमा लिइन्छ, किन ? नेपालको सन्दर्भमा विश्लेषण गर्नुहोस्।A.नेपालमा भ्रष्टाचारलाई सामाजिक र राजनीतिक अपराध मानिन्छ किनभने: पहिलो, यसले सामाजिक असमानता बढाउँछ, जस्तै गरिबी र शिक्षा/स्वास्थ्यमा पहुँचको कमी। दोस्रो, सरकारी स्रोतको दुरुपयोगले जनताको विश्वास गुम्छ। तेस्रो, राजनीतिक अस्थिरता र शक्ति दुरुपयोगलाई प्रोत्साहन गर्छ। चौथो, विकास आयोजनामा ढिलाइ र गुणस्तरहीन कामले समाज र अर्थतन्त्रलाई हानि पुर्याउँछ। यी प्रभावलाई न्यूनीकरण गर्न अख्तियार दुरुपयोग अनुसन्धान आयोगले अनुसन्धान गर्छ, तर राजनीतिक हस्तक्षेपले प्रभावकारिता घट्छ।
- Q.१७. स्वच्छ र निष्पक्ष निर्वाचनका लागि नागरिकले खेल्नुपर्ने कुनै चार ओटा भूमिका उल्लेख गर्नुहोस्।A.स्वच्छ र निष्पक्ष निर्वाचनका लागि नागरिकको भूमिका:
- मतदानमा सहभागिता: आफ्नो मताधिकारको प्रयोग गर्नु।
- जागरूकता फैलाउने: मतदाता शिक्षामार्फत निर्वाचनको महत्त्वबारे प्रचार गर्नु।
- आचारसंहिता पालना: निर्वाचनको समयमा हिंसा र धाँधलीबाट टाढा रहनु।
- अनुगमन: मतदान प्रक्रियाको निगरानी गरी अनियमितता उजागर गर्नु।
Practice Without Boundaries.
Premium gives you full access, zero ads, and unlimited custom paper generation. Study your way, every day.
Group C
- Q.२१. प्रजातान्त्रिक शासन प्रणालीमा व्यवस्थापिकाको मुख्य काम कानून निर्माण हो। वर्तमान सन्दर्भमा व्यवस्थापिका कानून निर्माणलगायत केकस्ता जनसरोकारका विषयमा जिम्मेवार हुनु पर्ला ? सुझाव प्रस्तुत गर्नुहोस्।A.प्रजातान्त्रिक शासन प्रणालीमा व्यवस्थापिकाको मुख्य जिम्मेवारी कानून निर्माण भए पनि यसले जनसरोकारका अन्य महत्त्वपूर्ण विषयहरूमा पनि भूमिका खेल्नुपर्छ। नेपालको सङ्घीय संसद् (प्रतिनिधिसभा र राष्ट्रिय सभा) ले संविधानको मर्मअनुसार जनताको हित र राष्ट्रिय विकासमा योगदान पुर्याउनुपर्छ। वर्तमान सन्दर्भमा नेपालको व्यवस्थापिकाले निम्न जनसरोकारका विषयमा जिम्मेवार हुनुपर्छ:जनसरोकारका विषय र सुझाव:१. सामाजिक समावेशीकरण र समानता: व्यवस्थापिकाले लैङ्गिक, जातीय, र क्षेत्रीय असमानता हटाउन समावेशी कानून बनाउनुपर्छ। सुझाव: मधेशी, जनजाति, र सीमान्तकृत समुदायका लागि विशेष अवसर र संरक्षणका कानून लागू गर्नु।२. आर्थिक विकास र रोजगारी: बेरोजगारी र गरिबी न्यूनीकरणका लागि उद्यमशीलता र स्वरोजगारलाई प्रोत्साहन गर्ने नीति निर्माण गर्नुपर्छ। सुझाव: साना तथा मझौला उद्योग र कृषिमा लगानी बढाउने कानून बनाउनु।३. वातावरण संरक्षण: जलवायु परिवर्तन र प्राकृतिक स्रोतको दुरुपयोग रोक्न कडा कानून बनाउनुपर्छ। सुझाव: हरित ऊर्जा र वन संरक्षणलाई प्राथमिकता दिने नीति लागू गर्नु।४. शिक्षा र स्वास्थ्य: सबै नागरिकको आधारभूत शिक्षा र स्वास्थ्य सेवामा पहुँच सुनिश्चित गर्न कानूनी ढाँचा तयार गर्नुपर्छ। सुझाव: निःशुल्क शिक्षा र स्वास्थ्य बीमालाई प्रभावकारी बनाउने ऐन संशोधन गर्नु।५. सुशासन र जवाफदेहीता: भ्रष्टाचार नियन्त्रण र पारदर्शी शासनका लागि कानूनी सुधार गर्नुपर्छ। सुझाव: अख्तियारको स्वतन्त्रता र जवाफदेहीता बढाउने कानून बनाउनु।उदाहरणका लागि, नेपालको संसद्ले २०७५ मा उपभोक्ता संरक्षण ऐन पारित गरेर जनसरोकारलाई सम्बोधन गरेको छ, तर कार्यान्वयनमा कमजोरी छ। व्यवस्थापिकाले यस्ता कानूनको अनुगमन र प्रभावकारी कार्यान्वयनमा पनि ध्यान दिनुपर्छ।
- Q.२२. पृष्ठ भरिने गरी नेपालको नक्सा बनाएर निम्न तथ्यलाई उपयुक्त सङ्केत प्रयोग गरी भर्नुहोस्: कञ्चनजङ्गा हिमाल, अरनिको राजमार्ग, सुदूरपश्चिम प्रदेश, कफी उत्पादन क्षेत्रA.
- कञ्चनजङ्गा हिमाल: ताप्लेजुङ र पाँचथर जिल्लामा अवस्थित, नक्साको पूर्वोत्तर भागमा त्रिकोण (▲) सङ्केतले चिन्ह लगाउनुहोस्।
- अरनिको राजमार्ग: काठमाडौँबाट कोदारी (चीन सीमा) सम्म जोड्ने, नक्साको मध्य-पूर्वी भागमा रेखा (—) सङ्केतले चिन्ह लगाउनुहोस्।
- सुदूरपश्चिम प्रदेश: नेपालको पश्चिमी भागमा अवस्थित, नक्साको पश्चिमी भागमा छायाँ (///) सङ्केतले चिन्ह लगाउनुहोस्।
- कफी उत्पादन क्षेत्र: गुल्मी, पाल्पा, स्याङ्जा आदि पहाडी जिल्लाहरू, नक्साको मध्य-पश्चिमी भागमा तारा (*) सङ्केतले चिन्ह लगाउनुहोस्।नक्सा बनाउँदा यी स्थानहरूको सापेक्षिक अवस्थितिलाई सही रूपमा प्रस्तुत गर्नुहोस्। उदाहरणका लागि, कञ्चनजङ्गा पूर्वमा, अरनिको राजमार्ग मध्य-पूर्वमा, सुदूरपश्चिम पश्चिममा, र कफी क्षेत्र मध्य-पश्चिम पहाडमा पर्छ। कागजको पूर्ण पृष्ठ प्रयोग गरी सङ्केत र लेजेन्ड स्पष्ट राख्नुहोस्।
- Q.OR, अफ्रिका महादेशका पर्यटकीय सम्भावना र यसका विकास लागि अपनाउनुपर्ने उपाय उल्लेख गर्नुहोस्।A.अफ्रिका महादेशका पर्यटकीय सम्भावना:अफ्रिका महादेश पर्यटकीय सम्भावनाको खजाना हो, जसले प्राकृतिक, सांस्कृतिक, र ऐतिहासिक आकर्षणहरू समेट्छ।१. प्राकृतिक सम्पदा: सहारा मरुभूमि, सेरेन्गेती राष्ट्रिय निकुञ्ज (तान्जानिया), र भिक्टोरिया झरना (जाम्बिया/जिम्बाब्वे) विश्वप्रसिद्ध छन्। साफारी पर्यटनले हात्ती, सिंह, र गैंडाजस्ता वन्यजन्तु हेर्न पर्यटकलाई आकर्षित गर्छ।२. सांस्कृतिक विविधता: मासाई (केन्या), जुलु (दक्षिण अफ्रिका), र बर्बर (मोरक्को) जस्ता स्वदेशी समुदायका संस्कृति र परम्पराले पर्यटकलाई लोभ्याउँछ।३. ऐतिहासिक स्थल: इजिप्टका पिरामिड, इथियोपियाको लालिबेला चर्च, र दक्षिण अफ्रिकाको रोबेन टापु (नेल्सन मण्डेलाको जेल) ऐतिहासिक पर्यटनका केन्द्र हुन्।४. साहसिक पर्यटन: किलिमन्जारो हिमाल (तान्जानिया) को आरोहण, नाइल नदीमा र्याफ्टिङ, र सहाराको मरुभूमि यात्रा साहसिक पर्यटकका लागि आकर्षक छन्।५. पर्वतारोहण र समुद्र तट: केन्या र दक्षिण अफ्रिकाका समुद्र तटहरू र पर्वतारोहणका अवसरहरूले पर्यटकीय सम्भावना बढाएका छन्।विकासका लागि अपनाउनुपर्ने उपाय:१. पूर्वाधार विकास: पर्यटकीय स्थलमा सडक, होटल, र यातायात सुविधा विस्तार गर्नु। उदाहरण: सेरेन्गेतीमा सुगम सडक निर्माण।२. प्रचारप्रसार: डिजिटल मिडिया र अन्तर्राष्ट्रिय पर्यटन मेलामार्फत अफ्रिकी गन्तव्यको प्रचार गर्नु।३. दिगो पर्यटन: वन्यजन्तु र पर्यावरण संरक्षणका लागि इको-टुरिजम नीति लागू गर्नु, जस्तै मासाई समुदायसँग सहकार्य।४. सुरक्षा र स्थिरता: राजनीतिक अस्थिरता र सुरक्षा जोखिम न्यूनीकरण गर्न सरकारहरूले क्षेत्रीय सहकार्य गर्नु।५. स्थानीय सहभागिता: स्थानीय समुदायलाई पर्यटन व्यवसाय र गाइड तालिममा समावेश गर्नु।यी उपायले अफ्रिकाको पर्यटन क्षेत्रलाई आर्थिक र सामाजिक विकासको इन्जिन बनाउन सकिन्छ।
- Q.२३. पञ्चायती व्यवस्था निरङ्कुश र प्रजातान्त्रिक मूल्यमान्यता विरुद्ध थियो तथापि सो अवधिमा वि.सं. २०१७ देखि २०४६ सम्ममा केही आर्थिक, सामाजिक, कूटनीतिक उपलब्धिहरू भएका थिए। ती सकारात्मक उपलब्धिहरू प्रस्ट पार्नुहोस्।A.पञ्चायती व्यवस्था (वि.सं. २०१७-२०४६) निरङ्कुश र प्रजातान्त्रिक मूल्यमान्यताविपरीत भए पनि यस अवधिमा केही सकारात्मक उपलब्धिहरू हासिल भए।आर्थिक उपलब्धिहरू:
- कृषि र पूर्वाधार: "जमिन जोत्नेको" नारा र भूमिसुधार कार्यक्रमले साना किसानलाई लाभ पुर्यायो। सडक, सिँचाइ, र जलविद्युत परियोजनाहरू (जस्तै, कालीगण्डकी जलविद्युत) को विकास भयो।
- औद्योगीकरण: नेपालमा सिमेन्ट, चिनी, र कपडा उद्योगहरू स्थापना भए, जसले आर्थिक गतिविधि बढायो।
- पर्यटन विकास: पर्यटन क्षेत्रको प्रचारले नेपाललाई अन्तर्राष्ट्रिय गन्तव्य बनायो, जस्तै सगरमाथा आरोहणको प्रचार।
सामाजिक उपलब्धिहरू:- शिक्षा विस्तार: त्रिभुवन विश्वविद्यालयको स्थापना र स्कूलहरूको सङ्ख्या वृद्धिले साक्षरता दर बढायो।
- स्वास्थ्य सुधार: आधारभूत स्वास्थ्य केन्द्र र खोप कार्यक्रमहरूले जनस्वास्थ्यमा सुधार ल्यायो।
- महिला सहभागिता: पञ्चायतले महिला पञ्चायतजस्ता संरचनामार्फत महिलालाई सीमित भए पनि सामाजिक सहभागिताको अवसर दियो।
कूटनीतिक उपलब्धिहरू:- असंलग्न नीति: नेपालले असंलग्न आन्दोलनमा सक्रिय सहभागिता जनायो, जसले अन्तर्राष्ट्रिय मञ्चमा तटस्थ छवि बनायो।
- क्षेत्रीय सहकार्य: दक्षिण एसियाली क्षेत्रीय सहयोग सङ्गठन (सार्क) को स्थापनाको आधार तयार भयो।
- चीन-भारत सन्तुलन: नेपालले दुवै छिमेकी राष्ट्रसँग कूटनीतिक सम्बन्ध सन्तुलनमा राख्यो, जस्तै अरनिको राजमार्ग निर्माणमा चीनको सहयोग।
यद्यपि, यी उपलब्धिहरूलाई निरङ्कुश शासन र प्रजातान्त्रिक स्वतन्त्रताको दमनले सीमित बनायो। पञ्चायती व्यवस्थाको केन्द्रीकृत नीतिले दीर्घकालीन विकासमा बाधा पुर्यायो। - Q.२४. 'नेपालको आर्थिक विकासमा ऊर्जाको योगदान र चुनौती' शीर्षकमा एक वक्तृताको नमूना तयार पार्नुहोस्।A.नेपालको आर्थिक विकासमा ऊर्जाको योगदान र चुनौतीआदरणीय अतिथिगण, नमस्ते!आज म यहाँहरूको सामु नेपालको आर्थिक विकासमा ऊर्जाको योगदान र चुनौतीबारे बोल्न पाउँदा गर्व महसुस गरिरहेको छु। नेपाल, जलस्रोतमा विश्वकै दोस्रो धनी देश, ऊर्जा क्षेत्रको अपार सम्भावना बोकेको छ। ऊर्जाले हाम्रो अर्थतन्त्र, उद्योग, र जनजीवनलाई परिवर्तन गर्न सक्छ, तर चुनौतीहरूले यो सम्भावनालाई पूर्ण उपयोग गर्न बाधा पुर्याइरहेका छन्।ऊर्जाको योगदान:पहिलो, ऊर्जाले औद्योगिक विकासलाई गति दिन्छ। जलविद्युत परियोजनाहरू, जस्तै कुलेखानी र माथिल्लो तामाकोशी, ले उद्योगहरूलाई सस्तो र भरपर्दो बिजुली प्रदान गर्छ, जसले उत्पादन लागत घटाउँछ। दोस्रो, ऊर्जाले रोजगारी सिर्जना गर्छ। जलविद्युत र सौर्य ऊर्जा परियोजनाहरूले लाखौँलाई प्रत्यक्ष र अप्रत्यक्ष रोजगारी दिएका छन्। तेस्रो, ऊर्जा निर्यातले विदेशी मुद्रा आर्जन गर्छ। भारतसँगको बिजुली व्यापार सम्झौताले नेपालको व्यापार घाटा कम गर्न सहयोग पुर्याएको छ। चौथो, स्वच्छ ऊर्जाले वातावरण संरक्षण गर्छ। सौर्य र जलविद्युतले कार्बन उत्सर्जन घटाएर दिगो विकासमा योगदान दिन्छ।चुनौतीहरू:तर, ऊर्जा क्षेत्रका चुनौतीहरू पनि कम छैनन्। पहिलो, अपर्याप्त लगानी र प्राविधिक जनशक्तिको कमीले परियोजनाहरूमा ढिलाइ हुन्छ, जस्तै मेलम्ची र अरुण-३ परियोजनाहरू। दोस्रो, नीतिगत अस्थिरता र नौकरशाही जटिलताले विदेशी लगानीलाई निरुत्साहित गर्छ। तेस्रो, भौगोलिक जटिलताले हिमाली क्षेत्रमा परियोजना सञ्चालन कठिन छ। चौथो, जलवायु परिवर्तनले हिमनदी पग्लने र पानीको बहावमा अनिश्चितता ल्याएको छ।सुझाव:यी चुनौती समाधान गर्न सरकारले नीतिगत सुधार, निजी क्षेत्रको सहभागिता, र अन्तर्राष्ट्रिय सहकार्यमा जोड दिनुपर्छ। स्थानीय समुदायलाई परियोजनामा समावेश गरी सामाजिक र वातावरणीय प्रभाव न्यूनीकरण गर्नुपर्छ। साथै, सौर्य र वायु ऊर्जालाई प्राथमिकता दिएर ऊर्जा स्रोतको विविधीकरण गर्नुपर्छ।निष्कर्ष:नेपालको आर्थिक विकासमा ऊर्जा क्षेत्रको योगदान अपरिहार्य छ। चुनौतीहरूको सामना गर्दै हामीले यो क्षेत्रलाई प्राथमिकता दिएर दिगो र समृद्ध नेपाल निर्माण गर्न सक्छौँ। हाम्रो सामूहिक प्रयासले ऊर्जालाई आर्थिक समृद्धिको इन्जिन बनाउन सकिन्छ। धन्यवाद!