Answers On/OffJS required
Group A
- Q.१. विकास भनेको के हो ?A.विकास भनेको मानवीय जीवनको गुणस्तरमा सुधार ल्याउने प्रक्रिया हो, जसमा आर्थिक, सामाजिक, राजनीतिक र पर्यावरणीय क्षेत्रहरूमा परिवर्तन र सुधार समावेश छ।
- Q.२. भेजा र बडघर कुन-कुन सम्प्रदायसँग सम्बन्धित छन् ?A.भेजा र बडघर दुवै नेपालका प्रमुख जातिहरू हुन्। भेजा जाति मुख्यतया पश्चिम नेपालमा बसोबास गर्छ, जबकि बडघर जाति मध्य र पश्चिम नेपालमा बसोबास गर्छ।
- Q.३. नेपाल स्काउटको स्थापना कहिले भएको हो ?A.नेपाल स्काउटको स्थापना वि.सं. २००४ (१९४७ ई.) मा भएको थियो।
- Q.४. सम्पदा भनेको के हो ?A.सम्पदा भनेको मानवीय आवश्यकताहरू पूरा गर्न सक्ने सबै साधनहरू र सुविधाहरू हुन्, जसमा भौतिक, आर्थिक, सामाजिक र प्राकृतिक सम्पदाहरू समावेश छन्।
- Q.५. ट्रान्सपरेन्सी इन्टरनेसनलका कुनै दुई कार्य लेख्नुहोस्:A.ट्रान्सपरेन्सी इन्टरनेसनल (TI) एक अन्तर्राष्ट्रिय संस्था हो जसको मुख्य उद्देश्य भ्रष्टाचार विरुद्ध लड्नु हो। यसका दुई प्रमुख कार्यहरू हुन्:.
- भ्रष्टाचार विरुद्ध अभियान: TI भ्रष्टाचार विरुद्ध जागरूकता अभियान चलाउँछ र भ्रष्टाचार विरुद्ध कानून र नीतिहरूको लागू गर्न सरकारहरूलाई प्रोत्साहित गर्दछ।.
- शोध र प्रकाशन: TI भ्रष्टाचार सम्बन्धी शोध गर्दछ र त्यसको नतीजाहरू प्रकाशित गर्दछ, जसले भ्रष्टाचारको प्रकृति, कारण र प्रभावहरूको बारेमा जानकारी प्रदान गर्दछ।
- Q.६. नेपालको पहिलो बैङ्क कुन हो ?A.नेपालको पहिलो बैङ्क नेपाल बैङ्क लिमिटेड हो, जसको स्थापना वि.सं. २००२ (१९४५ ई.) मा भएको थियो।
- Q.७. नेपालमा भ्रष्टाचार हुनाका कुनै दुई कारणहरू लेख्नुहोस्:A.नेपालमा भ्रष्टाचार हुनाका दुई प्रमुख कारणहरू हुन्:.
- कमजोर कानून र नियमन: कमजोर कानून र नियमनले भ्रष्टाचार हुन सक्ने अवसरहरू बढाउँछ।.
- राजनीतिक अस्थिरता: राजनीतिक अस्थिरता र सरकारी परिवर्तनले भ्रष्टाचार हुन सक्ने अवसरहरू बढाउँछ।
- Q.८. साइबर अपराधको उजुरी गर्ने कुनै दुई निकाय लेख्नुहोस्:A.साइबर अपराधको उजुरी गर्ने दुई प्रमुख निकायहरू हुन्:.
- नेपाल प्रहरी: नेपाल प्रहरीले साइबर अपराधको उजुरी गर्न साइबर क्राइम इन्वेस्टिगेशन ब्युरो (CCIB) स्थापना गरेको छ।.
- नेपाल टेलिकम अथोरिटी (NTA): NTA साइबर अपराध र इन्टरनेट सुरक्षा सम्बन्धी नियमन र निगरानी गर्दछ।
- Q.९. नेपालको वर्तमान संविधानमा कतिबोटा भाग, धारा र अनुसुचीहरू रहेका छन् ?A.नेपालको वर्तमान संविधानमा ३५ भाग, ३०८ धारा र ९ अनुसुचीहरू रहेका छन्।
Group B
- Q.१०. सङ्घीयताको छोटो परिचय दिई त्यसको कुनै दुई महत्व उल्लेख गर्नुहोस्:A.
- सङ्घीयता भनेको देशको शासन प्रणाली हो, जसमा केन्द्रीय सरकार र प्रादेशिक सरकारहरू बीच शक्ति विभाजन गरिएको हुन्छ। यसमा केन्द्रीय सरकारले राष्ट्रिय मामिलाहरू सम्हाल्छ भने प्रादेशिक सरकारहरूले स्थानीय मामिलाहरू सम्हाल्छन्।
- सङ्घीयताका दुई महत्वपूर्ण महत्वहरू:
- स्थानीय स्तरमा निर्णय लिने स्वतन्त्रता: सङ्घीयताले प्रादेशिक सरकारहरूलाई स्थानीय स्तरमा निर्णय लिन र कार्यान्वयन गर्न स्वतन्त्रता प्रदान गर्दछ, जसले स्थानीय समस्याहरूको समाधानमा मद्दत गर्दछ।
- सामाजिक एकता: सङ्घीयताले विभिन्न सामाजिक, सांस्कृतिक र भौगोलिक क्षेत्रहरूको एकता र सहयोग बढाउँछ, जसले देशको एकता र स्थिरता बढाउँछ।
- Q.११. इन्द्र व्यवस्थापन गर्ने कुनै चारलोटा उपायहरूको सूची बनाउनुहोस्:A.
- पूर्वानुमान र तैयारी: इन्द्र व्यवस्थापन गर्न पहिले नै पूर्वानुमान गरी तैयारी गर्नु पर्छ, जसमा आपत्कालीन सुविधाहरू र सामग्रीहरूको व्यवस्था गर्नु पर्छ।
- जानकारी प्रसारण: इन्द्र व्यवस्थापन गर्न स्थानीय जनतालाई जानकारी प्रदान गरी तैयारी गर्नु पर्छ, जसमा सुरक्षित स्थानहरू र आपत्कालीन सुविधाहरूको बारेमा जानकारी दिनु पर्छ।
- आपत्कालीन प्रतिक्रिया: इन्द्र व्यवस्थापन गर्न आपत्कालीन प्रतिक्रिया टोलीहरूको व्यवस्था गर्नु पर्छ, जसले तत्काल सहायता र उद्धार कार्यहरू गर्न सक्छन्।
- पुनर्निर्माण र पुनर्स्थापना: इन्द्र पछि पुनर्निर्माण र पुनर्स्थापनाका लागि योजना बनाउनु पर्छ, जसमा घर निर्माण, आर्थिक सहायता र सामाजिक समर्थन समावेश छ।
- Q.१२. पर्यटन उद्योगको परिचय दिई यसबाट नेपाललाई हुने फाइदा लेख्नुहोस्:A.
- पर्यटन उद्योग भनेको पर्यटकहरूलाई आकर्षित गर्न र उनीहरूको आवास, भोजन, यातायात र मनोरञ्जनका लागि सेवाहरू प्रदान गर्ने उद्योग हो। यसले देशको आर्थिक, सामाजिक र सांस्कृतिक विकासमा महत्त्वपूर्ण योगदान गर्दछ।
- पर्यटन उद्योगबाट नेपाललाई हुने फाइदाहरू:
- आर्थिक विकास: पर्यटन उद्योगले देशको अर्थतन्त्रमा महत्त्वपूर्ण योगदान गर्दछ, जसले जीडीपी बढाउँछ र रोजगारीका अवसरहरू सिर्जना गर्दछ।
- सांस्कृतिक संरक्षण: पर्यटन उद्योगले सांस्कृतिक सम्पदाहरूको संरक्षण र प्रवर्द्धन गर्दछ, जसले देशको सांस्कृतिक पहिचानलाई मजबूत बनाउँछ।
- पर्यावरणीय संरक्षण: पर्यटन उद्योगले पर्यावरणीय संरक्षणमा पनि योगदान गर्दछ, किनभने यो प्राकृतिक सम्पदाहरूको संरक्षण र प्रवर्द्धनमा महत्त्वपूर्ण भूमिका निभाउँछ।
- सामाजिक विकास: पर्यटन उद्योगले सामाजिक विकासमा पनि योगदान गर्दछ, जसले जनताको जीवनस्तरमा सुधार ल्याउँछ।
- Q.१३. जलवायु परिवर्तन भनेको के हो ? यसका कुनै तिनओटा कारक तत्त्वहरू लेख्नुहोस्:A.
- जलवायु परिवर्तन भनेको पृथ्वीको जलवायु प्रणालीमा लामो समयका लागि हुने परिवर्तन हो, जसमा तापक्रम, वर्षा प्रकृति र समुद्र सतहको उचाइमा परिवर्तन समावेश छ।
- जलवायु परिवर्तनका तिनओटा कारक तत्त्वहरू:
- ग्रीनहाउस ग्यासहरू: कार्बन डाइअक्साइड, मिथेन र नाइट्रस अक्साइड जस्ता ग्रीनहाउस ग्यासहरूको उत्सर्जनले जलवायु परिवर्तनमा महत्त्वपूर्ण भूमिका निभाउँछ।
- वन नष्ट: वन नष्टले कार्बन डाइअक्साइडको सिक्वेस्ट्रेशन क्षमता घटाउँछ, जसले जलवायु परिवर्तनमा योगदान गर्दछ।
- औद्योगिक गतिविधिहरू: औद्योगिक गतिविधिहरू जस्तै उद्योग, यातायात र ऊर्जा उत्पादनले ग्रीनहाउस ग्यासहरूको उत्सर्जन बढाउँछ, जसले जलवायु परिवर्तनमा योगदान गर्दछ।
- Q.१४. जनसङ्ख्या परिवर्तनका निर्धारक तत्त्वहरू के के हुन् ? लेख्नुहोस्:A.
- जनसङ्ख्या परिवर्तनका निर्धारक तत्त्वहरू भनेका जनसङ्ख्याको वृद्धि र घटाउने कारकहरू हुन्। यी तत्त्वहरू जनसङ्ख्याको संरचना र वितरणमा पनि असर पार्छन्।
- जनसङ्ख्या परिवर्तनका निर्धारक तत्त्वहरू:
- जन्मदर: जन्मदर जनसङ्ख्या वृद्धिको प्रमुख निर्धारक हो। उच्च जन्मदरले जनसङ्ख्या वृद्धि हुन्छ।
- मृत्युदर: मृत्युदर जनसङ्ख्या घटाउने प्रमुख निर्धारक हो। उच्च मृत्युदरले जनसङ्ख्या घट्छ।
- पलायन: जनसङ्ख्याको पलायन (आप्रवासन र प्रवासन) पनि जनसङ्ख्या परिवर्तनमा महत्त्वपूर्ण भूमिका निभाउँछ।
- Q.१५. पुनर्जागरण भनेको के हो ? यसले पारेका कुनै चारबोटा प्रभावहरू लेख्नुहोस्:A.
- पुनर्जागरण भनेको मध्ययुगीन युरोपमा १४वीं देखि १७औं शताब्दीसम्म भएको सांस्कृतिक, शैक्षिक र कलात्मक पुनरुत्थान हो।
- पुनर्जागरणले पारेका चारबोटा प्रभावहरू:
- शिक्षा र ज्ञानको विकास: पुनर्जागरणले शिक्षा र ज्ञानको क्षेत्रमा महत्त्वपूर्ण योगदान गर्यो, जसले विज्ञान, कला र साहित्यको विकासमा सहयोग गर्यो।
- सामाजिक परिवर्तन: पुनर्जागरणले सामाजिक संरचनामा परिवर्तन ल्यायो, जसले मानवीय मूल्यहरू र अधिकारहरूको प्रचार-प्रसार गर्यो।
- कला र संस्कृतिको पुनरुत्थान: पुनर्जागरणले कला र संस्कृतिको पुनरुत्थान गर्यो, जसले प्राचीन ग्रीक र रोमन संस्कृतिको पुनर्जीवन गर्यो।
- विज्ञान र प्रविधिको विकास: पुनर्जागरणले विज्ञान र प्रविधिको क्षेत्रमा महत्त्वपूर्ण योगदान गर्यो, जसले आधुनिक विज्ञान र प्रविधिको आधार बन्यो।
- Q.१६. अन्तर्राष्ट्रिय शान्ति स्थापनाका लागि संयुक्त राष्ट्र सङ्घमा नेपालले कस्तो योगदान पुयाएको छ ? बुँदागत रूपमा लेख्नुहोस्:A.अन्तर्राष्ट्रिय शान्ति स्थापनाका लागि संयुक्त राष्ट्र सङ्घमा नेपालले पुयाएको योगदान:
- शान्ति सेना: नेपालले संयुक्त राष्ट्र सङ्घको शान्ति सेनामा महत्त्वपूर्ण योगदान गरेको छ, जसले विश्वभरि शान्ति स्थापना र मानवीय सहयोग गरेको छ।.
- संयुक्त राष्ट्र सङ्घको नीतिहरूको समर्थन: नेपालले संयुक्त राष्ट्र सङ्घको नीतिहरू र प्रस्तावहरूको समर्थन गर्दै अन्तर्राष्ट्रिय शान्ति र सुरक्षामा योगदान गरेको छ।.
- मानवीय सहयोग: नेपालले संयुक्त राष्ट्र सङ्घको मानवीय सहयोग कार्यक्रमहरूमा सक्रिय भूमिका निभाएको छ, जसले पीडित मानिसहरूलाई सहयोग गरेको छ।
Practice Without Boundaries.
Premium gives you full access, zero ads, and unlimited custom paper generation. Study your way, every day.
Group C
- Q.१७. न्यायपालिका भनेको के हो ? न्यायपालिकाले गर्ने प्रमुख कार्यहरूको सूची बनाउनुहोस्:A.
- न्यायपालिका भनेको कानूनको व्याख्या र लागू गर्ने स्वतन्त्र र निरपेक्ष निकाय हो, जसले न्यायिक प्रक्रियाहरू सञ्चालन गर्दछ।
- न्यायपालिकाले गर्ने प्रमुख कार्यहरू:
- कानूनको व्याख्या र लागू गर्नु: न्यायपालिकाले कानूनको व्याख्या गरी त्यसको लागू गर्दछ, जसले न्यायिक निर्णयहरू गर्न मद्दत गर्दछ।
- मुद्दाहरूको सुनुवाई र निर्णय गर्नु: न्यायपालिकाले विभिन्न मुद्दाहरूको सुनुवाई गरी निर्णय गर्दछ, जसमा आपराधिक, नागरिक र पारिवारिक मुद्दाहरू समावेश छन्।
- न्यायिक समीक्षा: न्यायपालिकाले निम्न अदालतहरूको निर्णयहरूको समीक्षा गरी अन्तिम निर्णय गर्दछ।
- मानव अधिकारको संरक्षण: न्यायपालिकाले मानव अधिकारको संरक्षण गर्दछ, जसले नागरिकहरूको अधिकारहरू सुरक्षित गर्दछ।
- Q.१८. समावेशीकरण भनेको के हो ? समावेशीकरणबाट हुने फाइदाहरू उल्लेख गर्नुहोस्:A.
- समावेशीकरण भनेको सबै सामाजिक, आर्थिक र राजनीतिक क्षेत्रहरूमा सबै वर्ग, जाति, लिङ्ग, धर्म र विकलाङ्गता भएका मानिसहरूलाई समान अवसर र अधिकार प्रदान गर्ने प्रक्रिया हो।
- समावेशीकरणबाट हुने फाइदाहरू:
- सामाजिक समानता: समावेशीकरणले सामाजिक समानता प्रवर्द्धन गर्दछ, जसले सबै वर्ग र जातिहरूलाई समान अवसर प्रदान गर्दछ।
- आर्थिक विकास: समावेशीकरणले आर्थिक विकासमा योगदान गर्दछ, किनभने सबै वर्गहरूलाई आर्थिक अवसरहरू प्रदान गर्दछ।
- राजनीतिक सहभागिता: समावेशीकरणले राजनीतिक सहभागिता बढाउँछ, जसले सबै नागरिकहरूलाई राजनीतिक प्रक्रियामा सहभागी हुन अवसर प्रदान गर्दछ।
- सामाजिक एकता: समावेशीकरणले सामाजिक एकता बढाउँछ, जसले विभिन्न सामाजिक वर्गहरू बीच सहयोग र समझदारी बढाउँछ।
- Q.१९. वैदेशिक व्यापार भनेको के हो? नेपालले वैदेशिक व्यापारमा भोग्नु परेको समस्याहरू उल्लेख गर्नुहोस्:A.वैदेशिक व्यापार भनेको देशहरू बीच सामान, सेवा र पूँजीको आदानप्रदान गर्ने क्रियाकलाप हो। यो अन्तर्राष्ट्रिय व्यापार पनि भनिन्छ।. नेपालले वैदेशिक व्यापारमा भोग्नु परेको समस्याहरू:
- व्यापार घाटा: नेपालले वैदेशिक व्यापारमा घाटा भोगेको छ, जसले देशको आर्थिक स्थिरतामा असर पार्दछ।
- बुनियादी ढाँचाको अभाव: अपर्याप्त बुनियादी ढाँचा जस्तै सडक, विद्युत र संचार सुविधाहरूको अभावले व्यापारमा बाधा पुर्याउँछ।
- उत्पादन लागत: उच्च उत्पादन लागतले नेपाली उत्पादनहरू अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा प्रतिस्पर्धात्मक बन्न सक्दैन।
- प्रशासनिक बाधाहरू: जटिल प्रशासनिक प्रक्रियाहरू र कानूनी नियमहरूले व्यापारमा बाधा पुर्याउँछ।
- भ्रष्टाचार: भ्रष्टाचारले व्यापारमा अवरोध पुर्याउँछ र व्यापारीहरूलाई अतिरिक्त लागत उठाउन बाध्य बनाउँछ।
- Q.२०. नेपालको नक्शा बनाई निम्न तथ्यहरू सङ्केतको प्रयोग गरी भर्नुहोस् । (क) पशुपति मन्दिर (ख) धौलागिरी हिमाल (ग) सिद्धार्थ राजमार्ग (घ) रारा ताल